|
|
W powstawaniu reakcji bólowej i procesu zapalnego ważną rolę odgrywają tzw. prostaglandyny, czyli hormony, które powstają z substancji wydzielanych w wyniku uszkodzenia lub podrażnienia tkanek. Uszkodzenie mogą wywoływać bodźce chemiczne, termiczne, mechaniczne lub zakażenia wirusowe i bakteryjne. Podrażnione błony komórkowe wydzielają wtedy dużą ilość kwasu arachidonowego, z którego - w wyniku działania enzymu, zwanego cyklooksygenazą - są syntetyzowane prostaglandyny. Pobudzają one tzw. receptory bólowe, zwane nocyreceptorami (łac. nocere- szkodzić), które stanowią zakończenia cienkich włókien nerwowych. Prostaglandyny pełnią różne funkcje. Powodują rozszerzanie się naczyń krwionośnych oraz przekrwienie i obrzęk tkanki, w obrębie której zadziałał bodziec uszkadzający. Przekształcają także inne receptory w receptory bólowe. Pod wpływem ich dużego stężenia uwrażliwieniu ulega receptor czucia dotyku, co powoduje ból nawet przy delikatnym dotknięciu rany czy też stłuczonej części ciała. Substancje te pobudzają również zakończenia nerwowe receptorów bólowych, co stymuluje przepływ impulsów nerwowych do mózgu. Dzięki temu w korze mózgowej powstaje wrażenie bólu. Jego charakter zależy od bodźców oraz lokalizacji receptorów bólu. Kora mózgowa "ocenia" doznania bólowe, umiejscawia ich źródła, a następnie kieruje reakcjami organizmu. Ból informuje więc nas, w którym miejscu nastąpiło uszkodzenie, a także ostrzega przed wykonaniem niepotrzebnych ruchów, co chroni te okolice ciała. Preparaty uśmierzające ból, które stosujemy na codzienne dolegliwości, pozbawiają wrażliwości zakończenia nerwowe lub hamują produkcję i działanie prostaglandyn przesyłających informacje do mózgu. "Żyjmy dłużej" 4 (kwiecień) 2000 |
||||
|
|
||||